Wojewódzki Szpital im. Św. Ojca Pio w Przemyślu Wojewódzki Szpital im. Św. Ojca Pio w Przemyślu www.bip.gov.pl

Dieta w ciąży

 

Drogie Mamy

To jak będziecie się odżywiać w czasie ciąży jest pierwszym dowodem Waszej miłości oraz najlepszym darem dla dziecka.

Prawidłowe odżywianie w okresie ciąży ma ogromne znaczenie dla właściwego jej przebiegu oraz rozwoju płodu. Odpowiednia dieta ma duży wpływ na zdrowie Waszego dziecka zarówno w pierwszych latach jego życia, jak i w wieku dorosłym.

Każda z Was jako przyszła mama powinna dbać, by jej organizm otrzymywał dzienne zapotrzebowanie na energię zawartą w węglowodanach, białku, składnikach mineralnych, witaminach oraz nienasyconych kwasach tłuszczowych. Dlatego też wystrzegajcie się produktów bezwartościowych i wysokokalorycznych, które mogą mieć niekorzystny wpływ na zdrowie Waszego dziecka. Jego organizm dla właściwego rozwoju powinien otrzymać najbardziej wartościowe składniki pokarmowe gdyż ich niedobór może wpłynąć na zdrowie mamy i dziecka.

 

NAJWAŻNIEJSZE ZASADY PRAWIDŁOWEGO ODŻYWIANIA PRZYSZŁEJ MAMY

  • Dbaj o różnorodność i jakość spożywanych posiłków. Zaplanuj na każdy swój dzień od 4 do 6 posiłków, które będą zawierać odpowiednią ilość białka, węglowodany złożone i proste, naturalne witaminy w postaci warzyw i owoców oraz nienasycone kwasy tłuszczowe w tym ryby, czy ziarna zbóż;
  • W swoim jadłospisie unikaj bezwartościowych produktów, aby nie spotykały Cię dolegliwości żołądkowe, zgaga, nadwaga, a w konsekwencji również złe samopoczucie.
  • Twoim głównym źródłem energii powinny być produkty zbożowe jak nasiona, pestki, czy ziarna oraz owoce w odpowiednich proporcjach.
  • Pamiętaj o produktach mlecznych jak mleko, maślanka i naturalne jogurty, do których możesz dodawać świeże lub suszone owoce oraz miód pszczeli.
  • Planując posiłki pamiętaj, aby każdy z nich zawierał warzywa i owoce około 5-6 porcji dziennie, dzięki temu dostarczysz organizmowi odpowiednią porcję witamin i minerałów.
  • Unikaj w pokarmach konserwantów oraz barwników występujących przede wszystkim w żywności typu fast-food, napojach gazowanych, czy słodyczach;
  • Ogranicz do minimum spożywanie ciast, czekolad i innych słodyczy, gdyż cukier i słodycze to tzw. puste kalorie. Na czas ciąży spróbuj je zastąpić suszonymi i świeżymi owocami, czy miodem i orzeszkami;
  • Pamiętaj, aby ograniczyć dodawanie do potraw soli kuchennej, a ostre przyprawy spożywaj z umiarem;
  • Pij dużo wody mineralnej, najlepiej między posiłkami, ale wyeliminuj napoje gazowane typu cola czy napoje energetyczne. Pamiętaj o bezwzględnym zakazie palenia papierosów oraz o tzw. paleniu biernym bardzo niekorzystnym dla Ciebie i Twojego dziecka.
  • Uważaj szczególnie na następujące produkty:

                 - niedopieczone mięso, krwiste befsztyki

                 - surowe mięso (tatar) i surowe ryby (sushi)

                 - sery dojrzewające (typu brie, camembert) i pasztety

                 - produkty wędzone (sery, wędliny i ryby)

                 - żywność wysoko przetworzoną, paczkowaną i w puszkach

                 - mocną kawę, herbatę i produkty typu cola

                 - alkohol w każdej postaci, inne używki, leki

                 - surowe jajka, kogiel-mogiel, kremy, torty

 

  • Zwracaj szczególnie uwagę na higienę podczas przygotowywania i przechowywania żywności. Bezwzględnie przestrzegaj daty przydatności do spożycia na opakowaniach produktów. Pamiętaj o dokładnym myciu warzyw i owoców przed spożyciem.

 

Coś o spożyciu ryb

Spożycie ryb w populacji kobiet ciężarnych ma istotne znaczenie, bowiem tłuste ryby morskie są dobrym źródłem przede wszystkim nienasyconych kwasów tłuszczowych z rodziny omega-3, zwłaszcza kwasu dokozaheksaenowego (DHA), który jest niezbędny dla prawidłowego rozwoju psychomotorycznego noworodka [1]. Jednocześnie należy podkreślić, iż w związku z zanieczyszczeniem środowiska, poza cennymi składnikami odżywczymi, ryby są źródłem substancji szkodliwych takich jak np. metylortęć, która łatwo przenika przez barierę krew-mózg oraz krew-łożysko. W wielu krajach Unii Europejskiej, charakteryzujących się szczególnie dużym spożyciem ryb i owoców morza, wprowadzone zostały zalecenia żywieniowe odnośnie ograniczenia spożycia niektórych gatunków ryb [2]. W 2004 roku Komisja Europejska opracowała specjalną notę skierowaną szczególnie do wrażliwej grupy konsumentów dotyczącą ograniczenia spożycia gatunków ryb drapieżnych tj. miecznik, rekin, marlin i szczupak przez kobiety w ciąży, planujące ciążę, karmiące matki i dzieci do jednej porcji ok. 100 g tygodniowo. W przypadku spożycia tej porcji, osoby z grup wrażliwych wg powyższej listy, nie powinny w tym czasie spożywać innych ryb. Zaleca się również ograniczenie spożycia tuńczyka do nie częściej niż dwóch razy w tygodniu [3]. By zapewnić organizmowi odpowiedni poziom nienasyconych kwasów tłuszczowych, kobiety w ciąży powinny wybierać ryby takie jak np. śledź i łosoś (nie z Morza Bałtyckiego), makrela, sardynki, pstrąg, fladra, sola, zębacz, łupacz, których spożycie dwóch porcji w tygodniu jest bezpieczne.

[1] Normy żywienia dla populacji polskiej – nowelizacja. Red. Mirosław Jarosz. Instytut Żywności i Żywienia, 2012.

[2] Mania M, Wojciechowska-Mazurek M. i wsp. Ryby i owoce morza jako źródło narażenia człowieka na metylortęć. Rocz Państw Zakł Hig, 2012, 63,3 257-264.

[3] European Commission, Health and Consumers Directorate-General: Information Note, Subject: Metyl Merkury in Fish and fishery products. 2008, D/530286.